So với nội dung dạy học, phương pháp dạy học là một phạm trù mở, luôn luôn có sự vận động cải tiến, đổi mới phù hợp thực tiễn sinh động của hoạt động giáo dục. Sự vận động ấy đòi hỏi người GV phải có kĩ năng lựa chọn một hay phối hợp nhiều kiểu phương pháp để sử dụng trong một bài dạy cụ thể nào đó. Những bất đồng thường nảy sinh là ở sự khác nhau về cách lựa chọn phương pháp. Người cho rằng kiểu này tốt, người kia lại cho kiểu nọ hợp lí hơn. Tranh cãi nổ ra và đôi khi không kết thúc được vì không có trọng tài phân giải.

          Bao nhiêu tình huống, bấy nhiêu sự cần thiết phải thiệp của HT. Nếu trường bạn luôn nãy sinh những tình huống tranh cãi ấy về chuyên môn thì thật đáng mừng cho bạn vì bạn đã có một đội ngũ GV năng động, muốn bứt phá ra khỏi con đường mòn muôn thuở về phương pháp, để tìm kiếm những cải tiến trong giảng dạy.

          Do đó, thái độ trước hết của bạn là cần ủng hộ những ý kiến mạnh dạn trong đổi mới phương pháp của họ và tỏ ra sẵn sàng “tham chiến” để cùng họ tìm ra cái hợp lí nên làm. Nhưng người HT từng trải thì không nên vào cuộc ngay tức thì. Bạn hãy thận trọng suy nghĩ trước khi “tham chiến”. Vì đã khi lâm trận, bạn chỉ được thắng, không được thua, hoặc chung chung nữa vời. Bạn là trọng tài cao nhất trong nhà trường, GV thường đòi hỏi HT trả lời ở mức cao nhất, cho nên sự thận trọng không thừa. Trong khi chờ đợi sự chín chắn trong suy nghĩ, bạn có thể gợi ra một số cách nhìn nhận sự việc để mọi người tiếp tục thảo luận. Một điều nữa không nên quên, trong bất cứ trường hợp nào, ngay cả khi hoàn toàn tin chắc rằng ý kiến của bạn đúng mười mươi, thì bắt đầu, cứ lắng nghe hết ý kiến của các phía trong cuộc tranh cãi này. Khi đưa ra ý kiến của mình, bạn đừng tạo ra sự chấp nhận của GV bằng quyền lực của người quản lí, mà phải bằng tính khoa học, tính tất yếu, tính thực tiễn của vấn đề.

          Về cách suy nghĩ của bạn trước các vấn đề GV đưa ra thuộc phạm vi kỉ thuật lên lớp, nên chú ý:

          - Phân loại vấn đề, đưa chúng vào cấp độ tương ứng để lí giải. Thường các vấn đề GV tranh cãi có thể thuộc nguyên tắc dạy học, phương pháp dạy học của bậc học, của bộ môn, thuộc hình thức dạy học, hoặc chỉ ở cấp độ biện pháp, quy trình lên lớp. Về nguyên tắc, PPDH là cơ sở để xác định tính hợp lí của các biện pháp cụ thể. Các biện pháp cụ thể lại “vạn biến” tuỳ theo thực tế đối tượng HS, điều kiện CSVC dạy học trong một không gian xác định, trong một thời gian xác định. Cho nên có thể có biện pháp đúng ở giờ này mà không đúng ở giờ khác, thậm chí có khi là cùng một bài dạy ở một lớp học nào đó, có HS đọc tốt (có trường hợp còn đọc tốt hơn GV), nếu GV vận dụng nguyên tắc tham gia trong dạy học, cho HS ấy đọc mẫu ở một số công đoạn nào đó thì đâu có sai phạm gì. Chính sự “vạn biến” này đòi hỏi bạn hơn GV ở năng lực vận dụng phù hợp thực tiễn để trọng tài giúp họ.

          Những trường hợp quá tầm với của bạn, nên tra cứu sách hướng dẫn, tham khảo hoặc nhờ chuyên gia cấp trên trọng tài hộ.

(ST)