Hoà Bình là tỉnh miền núi phía Tây Bắc của Tổ quốc, giáp ranh Thủ đô Hà Nội, với diện tích tự nhiên là 4.662,53km2, gồm 10 huyện và 1 thành phố, có nhiều cư dân các dân tộc anh em cùng chung sống. Sau khi được tái lập (tháng 10-1991), Hoà Bình đã trở thành cửa ngõ giao lưu giữa các tỉnh Tây Bắc, đồng bằng châu thổ sông Hồng và tam giác tăng trưởng kinh tế Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh thông qua mạng lưới giao thông đường bộ (quốc lộ 6, đường Hồ Chí Minh, quốc lộ 12B, quốc lộ 15) và đường sông (sông Đà, sông Bôi). Ngoài vị trí địa lý khá thuận lợi cho phát triển kinh tế - xã hội, Hòa Bình còn có vị trí quan trọng trong chiến lược phòng thủ của khu vực và cả nước.

Không chỉ là quê hương của văn hoá Hoà Bình cách đây hàng vạn năm, Hoà Bình còn có truyền thống đấu tranh kiên cường trong lịch sử dựng nước và giữ nước của dân tộc.
Hoà Bình là tỉnh miền núi phía Tây Bắc của Tổ quốc, giáp ranh Thủ đô Hà Nội, với diện tích tự nhiên là 4.662,53km2, gồm 10 huyện và 1 thành phố, có nhiều cư dân các dân tộc anh em cùng chung sống. Sau khi được tái lập (tháng 10-1991), Hoà Bình đã trở thành cửa ngõ giao lưu giữa các tỉnh Tây Bắc, đồng bằng châu thổ sông Hồng và tam giác tăng trưởng kinh tế Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh thông qua mạng lưới giao thông đường bộ (quốc lộ 6, đường Hồ Chí Minh, quốc lộ 12B, quốc lộ 15) và đường sông (sông Đà, sông Bôi). Ngoài vị trí địa lý khá thuận lợi cho phát triển kinh tế - xã hội, Hòa Bình còn có vị trí quan trọng trong chiến lược phòng thủ của khu vực và cả nước.
Tuy đất nông nghiệp chỉ chiếm trên 14% diện tích tự nhiên của tỉnh, nhưng rất phù hợp với nhiều loại cây trồng có hiệu quả kinh tế cao như: lúa nước, cây lương thực (ngô, khoai, sắn,...), cây công nghiệp (đậu, lạc, mía tím, mía đường, chè,...) và các loại cây ăn quả (nhãn, vải, dứa, cam,...). Trong đó, mía tím, chè Shan Tuyết là hai loại cây đặc sản của tỉnh. Tiềm năng phát triển chăn nuôi của Hoà Bình cũng đáng kể, đặc biệt là chăn nuôi trâu, bò, lợn, gà với số lượng lớn, ngoài ra phải kể đến một số vật nuôi mới như: dê, bò sữa,... Với hệ thống sông, suối, ao, hồ phân bố tương đối đều, đặc biệt là hồ sông Đà với lưu vực rộng, diện tích mặt nước lớn với chất lượng nước cao đã trở thành lợi thế cho phát triển nghề nuôi trồng thuỷ sản.
Nguồn tài nguyên rừng của Hoà Bình rất lớn và quý giá nhất của tỉnh. Rừng Hoà Bình có diện tích trên 200 nghìn ha với nhiều loại gỗ, tre, bương, luồng, song, mây,... Trong đó, rừng tự nhiên có diện tích trên 150 nghìn ha với trữ lượng gỗ khoảng 2,32 triệu m3; diện tích rừng trồng gần 50 nghìn ha với trữ lượng gỗ khoảng 5 triệu m3, phục vụ ngành chế biến bột giấy, ván sàn, ván ép. Ngoài ra, rừng Hoà Bình còn có nhiều dược liệu quý như: củ bình vôi, dứa dại, xạ đen,...
Ngoài ra, Hoà Bình còn có nguồn tài nguyên khoáng sản phong phú, có thể khai thác phát triển công nghiệp và xây dựng như đá granít (trữ lượng khoảng 8,1 triệu m3), đá vôi (trên 700 triệu tấn), than đá (khoảng 01 triệu tấn), đất sét (gần 10 triệu m3) và một số loại khoáng sản khác như: than, vàng, sắt,...
Với hệ thống sông, suối nhiều, trữ lượng lớn, Hoà Bình có điều kiện phát triển thuỷ điện nhỏ trên phạm vi rộng, trong đó phải kể đến nguồn năng lượng rất lớn của sông Đà. Năm 1979, với sự giúp đỡ của Liên Xô (trước đây), công trình thuỷ điện Hoà Bình trên sông Đà được khởi công xây dựng. Sau khi hoàn thành vào năm 1994, thuỷ điện Hoà Bình trở thành công trình thuỷ điện lớn nhất khu vực Đông Nam á với 8 tổ máy có công suất 240 MW, tổng công suất 1.920 MW, sản lượng điện bình quân đạt 8,16 tỷ kWh/năm.
Với cảnh quan thiên nhiên hùng vĩ, kỳ thú, Hoà Bình còn có nhiều lợi thế trong phát triển du lịch. Thiên nhiên và bàn tay lao động của nhân dân các dân tộc đã tạo nên nhiều cảnh quan kỳ thú như: hang Trại (huyện Lạc Sơn), hang Đồng Nội (huyện Lạc Thuỷ),... với những dấu tích của văn hoá Hoà Bình, những bản làng của đồng bào Thái (bản Lác, bản Poom Coọng ở huyện Mai Châu), đồng bào Mường (bản Giang Mỗ, huyện Cao Phong). Suối nước khoáng Kim Bôi (huyện Kim Bôi) vừa là điểm du lịch, điều dưỡng, vừa là nguồn nguyên liệu có giá trị cung cấp cho ngành sản xuất nước giải khát. Đặc biệt, công trình thuỷ điện Hoà Bình - "công trình thế kỷ" và hồ thuỷ điện Hoà Bình có nhiều cảnh quan tươi đẹp, hấp dẫn. Những cảnh quan trên cùng với những sản phẩm thủ công mang đậm bản sắc văn hoá các dân tộc Hoà Bình (hàng thổ cẩm, rượu cần Hoà Bình,...) đã cho thấy tiềm năng phong phú của du lịch Hoà Bình.
Hoà Bình còn tự hào là “nôi” của nền Văn hoá Hoà Bình, miền đất sinh sống của người Việt cổ cách đây hàng vạn năm, với những di chỉ khảo cổ có giá trị, những giá trị văn hoá phi vật thể phong phú, độc đáo, những danh lam, thắng cảnh kỳ vĩ, lôi cuốn, những sản vật độc đáo, là những điều kiện lý tưởng để phát triển nhiều loại hình du lịch. Năm 2005, Hoà Bình chính thức trở thành trọng điểm du lịch Quốc gia và du lịch được coi là ngành kinh tế mũi nhọn của tỉnh trong thời gian tới.
Là địa bàn tụ cư của nhiều dân tộc, mỗi dân tộc có nền văn hoá đặc sắc riêng qua nhiều phương diện: kho tàng dân ca, kho tàng văn học dân gian, các lễ hội truyền thống, trang phục,... nhưng người dân các dân tộc ở Hoà Bình đều có chung đặc trưng: cần cù lao động, giàu nghị lực, thật thà, chân chất, giàu lòng nhân ái và mến khách.
Với nhiều thuận lợi cơ bản, nhưng để trở thành tỉnh có công nghiệp, du lịch - dịch vụ phát triển và chất lượng cuộc sống của người dân không ngừng được nâng cao về mọi mặt, tỉnh Hoà Bình đã và đang  khơi dậy tiềm năng, khai thác thế mạnh, phát huy tối đa nội lực và tinh thần đoàn kết tập thể; đồng thời chủ động ban hành cơ chế, chính sách hợp lý và cởi mở, trở thành địa chỉ thu hút đầu tư hấp dẫn và tin cậy với các nhà đầu tư trong và ngoài nước.
                                                                                                                                                                   (Nguồn Dư địa chí Hoà Bình)

* Vị trí địa lý, đặc điểm địa hình và khí hậu